જો તમે દિલ્હીમાં રહો છો અને નવું વાહન ખરીદવાનું વિચારી રહ્યા છો, તો આ સમાચાર ચોક્કસપણે તમારા ચહેરા પર સ્મિત લાવશે. પ્રદૂષણ સામેની લડાઈને આગળ વધારતા, દિલ્હી સરકારે તેની નવી EV નીતિનો ડ્રાફ્ટ જાહેર કર્યો છે. આ નવી નીતિની સૌથી મોટી વિશેષતા એ છે કે તેમાં ઉપલબ્ધ જંગી સબસિડી અને સંપૂર્ણ ટેક્સ મુક્તિ છે. આ વખતે, સરકારે એવું સબસિડી માળખું બનાવ્યું છે કે તમે તમારી જૂની કારને સ્ક્રેપ કરીને અને નવી ઇલેક્ટ્રિક કાર ખરીદવા પર ₹1.5 લાખ સુધીનો સીધો લાભ મેળવી શકો છો (આમાં સબસિડી અને ટેક્સ બચત બંનેનો સમાવેશ થાય છે). દિલ્હી સરકારે નાગરિકો અને નિષ્ણાતોના સૂચનો મેળવવા માટે આ નીતિનો ડ્રાફ્ટ સાર્વજનિક કર્યો છે. સરકારનો સ્પષ્ટ ઉદ્દેશ્ય દિલ્હીને વાહનોના પ્રદૂષણથી મુક્ત કરવાનો છે. લોકો પાસેથી સૂચનો મેળવ્યા બાદ અને જરૂરી ફેરફારોનો સમાવેશ કર્યા પછી, આ નીતિને સત્તાવાર રીતે લાગુ કરવામાં આવશે. આ નીતિ 31 માર્ચ, 2030 સુધી અમલમાં રહેશે.
1. ઇલેક્ટ્રિક ટુ-વ્હીલર
દિલ્હીના રસ્તાઓ પર ચાલતા વાહનોમાં ટુ-વ્હીલરનો સૌથી મોટો હિસ્સો છે; તેથી, સરકારે આ શ્રેણીમાં સૌથી વધુ પ્રોત્સાહનની જાહેરાત કરી છે. પ્રથમ વર્ષમાં ખરીદેલા વાહનો પર ₹10,000 પ્રતિ kWh (મહત્તમ ₹30,000ને આધિન)ની સબસિડી આપવામાં આવશે. આનો અર્થ એ છે કે જો તમે મોટી બેટરીવાળું સ્કૂટર ખરીદો છો, તો તમે સીધા જ ₹30,000 સુધીની બચત કરી શકો છો. વધુમાં, જો તમે તમારું જૂનું પેટ્રોલ-સંચાલિત વાહન (BS-IV સ્ટાન્ડર્ડ અથવા તેથી વધુ જૂનું) સ્ક્રેપ કરી લો, તો તમને ₹10,000નું વધારાનું પ્રોત્સાહન મળશે. ઉપરાંત, ₹2.25 લાખ સુધીની કિંમતના વાહનો પર રોડ ટેક્સ અને રજિસ્ટ્રેશન ફી બંને સંપૂર્ણપણે માફ કરવામાં આવશે.
2. વ્યક્તિગત ઇલેક્ટ્રિક કાર
નવી નીતિમાં કાર માટે કોઈ સીધું રોકડ પ્રોત્સાહન ન હોવા છતાં, વાહન સ્ક્રેપિંગ સાથે સંકળાયેલા લાભો ખરેખર ઐતિહાસિક છે. જો તમે તમારી જૂની BS-IV (અથવા જૂની) કારને સ્ક્રેપ કરો છો અને તેની જગ્યાએ નવી ઇલેક્ટ્રિક કાર ખરીદો છો, તો સરકાર તમને ₹1,00,000 નું સ્ક્રેપિંગ પ્રોત્સાહન આપશે. આ લાભ ₹30 લાખ સુધીની એક્સ-શોરૂમ કિંમતવાળી કાર પર લાગુ થશે અને પ્રથમ 1,00,000 અરજદારોને મળશે. વધુમાં, ₹30 લાખ સુધીની કિંમતની ઇલેક્ટ્રિક કાર માટે, રોડ ટેક્સ અને રજિસ્ટ્રેશન ફી બંને સંપૂર્ણપણે માફ કરવામાં આવી છે. તે જ સમયે, ‘સ્ટ્રોંગ હાઇબ્રિડ’ કારને 50% ટેક્સ છૂટ આપવામાં આવી છે.
3. થ્રી-વ્હીલર અને ઈ-ઓટો
આ પોલિસી દિલ્હીમાં ઓટો-રિક્ષા ચાલકો માટે વરદાનથી ઓછી નથી. પ્રથમ વર્ષ દરમિયાન ઈ-ઓટોની ખરીદી પર ₹50,000ની સીધી સબસિડી આપવામાં આવશે. વધુમાં, જો તમે તમારા જૂના CNG અથવા BS-IV થ્રી-વ્હીલરને સ્ક્રેપ કરો છો, તો તમને ₹25,000નો વધારાનો લાભ મળશે. એટલું જ નહીં રોડ ટેક્સ અને રજિસ્ટ્રેશન ફી પર પણ 100% રિબેટ આપવામાં આવ્યું છે.
4. વાણિજ્યિક લોડિંગ વાહન
સરકારે નાના માલસામાનના વાહનો (જેને સ્થાનિક રીતે ‘છોટા હાથી’-કેટેગરી N1 તરીકે ઓળખવામાં આવે છે) માટે તેની તિજોરી ખોલી છે. પ્રથમ વર્ષ દરમિયાન કરવામાં આવેલી ખરીદી પર ₹100,000 ની સબસિડી ઉપલબ્ધ છે. વધુમાં, જૂના વાહનને સ્ક્રેપ કરવા પર ₹50,000નો વધારાનો લાભ છે-જેની કુલ સંભવિત બચતને ₹1.5 લાખ સુધી લઈ જાય છે.
સમય જતાં સબસિડી ઘટશે
દિલ્હી સરકારે ‘ડિગ્રેસિવ મોડલ’ અપનાવ્યું છે, જેનો અર્થ છે કે જેટલી જલ્દી ખરીદી કરવામાં આવશે, તેટલા વધુ લાભ મળશે.
ટુ-વ્હીલર: પ્રથમ વર્ષમાં ₹10,000/kWh, બીજા વર્ષે ₹6,600/kWh અને ત્રીજા વર્ષે ₹3,300/kWhના દરે સબસિડી આપવામાં આવશે.
થ્રી-વ્હીલરઃ પ્રથમ વર્ષે ₹50,000, બીજા વર્ષે ₹40,000 અને ત્રીજા વર્ષે ₹30,000.
ઇ-ટ્રક: પ્રથમ વર્ષે ₹100,000, બીજા વર્ષે ₹75,000 અને ત્રીજા વર્ષે ₹50,000.
મુખ્ય શરતો
સબસિડીની આખી રકમ સીધી તમારા બેંક ખાતામાં જમા કરવામાં આવશે અને કોઈ વચેટિયા અથવા એજન્ટ દ્વારા નહીં.
જો તમે તમારા જૂના વાહનને સ્ક્રેપ કર્યાના છ મહિનાની અંદર નવું ઈવી (ઈલેક્ટ્રિક વાહન) ખરીદો તો જ સ્ક્રેપિંગ ઈન્સેન્ટિવનો લાભ લઈ શકાય. આ યોજના ફક્ત દિલ્હીમાં નોંધાયેલા વાહનો અને દિલ્હીના રહેવાસીઓ ખરીદનારાઓને જ લાગુ પડે છે.
નોંધનીય છે કે દિલ્હી સરકારની આ નવી નીતિનો મુખ્ય ઉદ્દેશ્ય EV ચાર્જિંગ ઈન્ફ્રાસ્ટ્રક્ચરને મજબૂત કરવાનો છે અને EVsની કિંમત પેટ્રોલથી ચાલતા વાહનોની બરાબરી પર લાવવાનો છે. જંગી સબસિડી, સ્ક્રેપિંગ બોનસ અને રોડ ટેક્સ મુક્તિ જેવા પગલાં મધ્યમ-વર્ગના પરિવારો માટે ઈલેક્ટ્રિક વાહનોની ખરીદી અત્યંત સસ્તું બનાવશે.
